Epstein Files Full PDF

CLICK HERE
Technopedia Center
PMB University Brochure
Faculty of Engineering and Computer Science
S1 Informatics S1 Information Systems S1 Information Technology S1 Computer Engineering S1 Electrical Engineering S1 Civil Engineering

faculty of Economics and Business
S1 Management S1 Accountancy

Faculty of Letters and Educational Sciences
S1 English literature S1 English language education S1 Mathematics education S1 Sports Education
teknopedia

  • Registerasi
  • Brosur UTI
  • Kip Scholarship Information
  • Performance
Flag Counter
  1. World Encyclopedia
  2. Ndau language - Wikipedia
Ndau language - Wikipedia
From Wikipedia, the free encyclopedia
(Redirected from Ndau dialect)
Shona dialect of central Mozambique and Zimbabwe
Not to be confused with Ndao language or Pendau language.
Ndau
RegionMozambique, Zimbabwe, South Africa
Native speakers
(2.4 million cited 2000–2006)[1]
Language family
Niger–Congo?
  • Atlantic–Congo
    • Benue–Congo
      • Southern Bantoid
        • Bantu
          • Shona (S.10)
            • Ndau
Language codes
ISO 639-3ndc
Glottologndau1241
Guthrie code
S.15[2]

Ndau (also called chiNdau, Chindau, Ndzawu, Njao, Chidanda) is a Bantu language spoken by 2,400,000 people.

Ndau is a Shona language and it is mutually intelligible with other Shona languages such as Manyika, Zezuru and Karanga. The 2013 Constitution of Zimbabwe accorded Ndau's status as an official language.[3]

It is a national language of Zimbabwe.

Sample text

[edit]
icon
This section does not cite any sources. Please help improve this section by adding citations to reliable sources. Unsourced material may be challenged and removed. (November 2025) (Learn how and when to remove this message)
AIDS awareness street art in Machaze district, promoting condom use. The text reads in Portuguese: "think of the consequences, change behaviour, prevent HIV/ADS". To the left, the same text in the Ndau language.

The mutual intelligibility of Ndau with other Shona varieties is fairly high, but some speakers of other Shona varieties may find it difficult to understand. Differences and similarities can be measured by examining a Ndau version of Lord's Prayer:

Baba edu ari mudenga, ngariremeredzwe zina renyu. UMambo hwenyu ngahuuye. Kuda kwenyu ngakuitwa munyika kudai ngomudenga. Tipei nege kurya kwedu kwatinotama nyamashi. Tirekererei ndaa dzedu kudai tisu takarekerera avo vane ndaa kwetiri. Usatipinza mukuedzwa, asi tinunure kuno uwo wakashata.

The equivalent paragraph in Standard Shona (mainly based on Zezuru) is:

Baba vedu vari kudenga, zita renyu ngarikudzwe. UMambo hwenyu ngahwuuye. Kuda kwenyu ngakuitwe pasi sokudenga. Tipei nhasi kudya kwedu kwakwezuva. Tiregererei zvatinokutadzirai sekuregerera kwatinoita vakatitadzira. Musatipinze mukuedzwa, asi mutinunure mune zvakaipa.

Phonology

[edit]

Consonants

[edit]
Labial Alveolar Lateral Post-
alveolar
Velar Glottal
plain lab. plain wstd. lab. pal. plain lab. plain lab. plain lab. plain lab.
Plosive voiceless p pʷ t tʷ tʲ k kʷ
voiced b bʷ d dʷ dʲ ɡ ɡʷ
aspirated pʰ pʷʰ tʰ tʷʰ tʲʰ kʰ kʷʰ
implosive ɓ ɓʷ ɗ ɗʷ ɗʲ (ɠ)
ejective pʼ tʼ kʼ
prenasal vl. ᵐp ⁿt ⁿtʷ ᵑk
prenasal asp. ᵐpʰ ⁿtʰ ᵑkʰ
prenasal vd. ᵐb ᵐbʷ ⁿd ⁿdʷ ⁿdʲ ᵑɡ ᵑɡʷ
Affricate voiceless p͡f t͡s t͡sᶲ t͡sʷ t͡ʃ t͡ʃʷ
voiced b͡v d͡z d͡zᵝ d͡zʷ d͡ʒ d͡ʒʷ
aspirated p͡fʰ t͡sʰ t͡sᶲʰ t͡sʷʰ t͡ʃʰ t͡ʃʷʰ
ejective p͡fʼ t͡sʼ t͡sᶲʼ t͡ʃʼ
prenasal ᵐb͡v ⁿd͡z ⁿd͡zᵝ ⁿd͡zʷ ᶮd͡ʒ ᶮd͡ʒʷ
Fricative voiceless f fʷ s sᶲ sʷ ɬ ɬʷ ʃ ʃʷ h hʷ
voiced v vʷ z zᵝ zʷ ɮ ɮʷ ʒ ʒʷ
prenasal ᶬv ⁿz ⁿzᵝ ⁿzʷ ⁿɮ ᶮʒ ᶮʒʷ
Nasal voiced m mʷ n nʷ ɲ ɲʷ ŋ ŋʷ
breathy mʱ mʷʱ nʱ nʷʱ
Trill r rʷ rʲ
Approximant β̞ β̞ʷ l j w
  • Other labialized sounds are labialized-whistled sounds as /sᶲʷ, zᵝʷ/.
  • Other palatalized sounds are labialized-palatalized ones as /tʲʷ, rʲʷ/.
  • Other affricate sounds are /p͡sᶲ, b͡zᵝ/.
  • /h, hʷ/ may also range to voiced [ɦ, ɦʷ] within dialectal areas.
  • /β̞, β̞ʷ/ may also range to labio-dental [ʋ, ʋʷ] in free variation.
  • The velar implosive /ɠ/ only appears in a few words.
  • /r/ when occurring before vowels /i, e/, can be heard as a lateral flap [ɺ].[4]
  • Sibilant sounds /d͡z, s/ may have aspirated allophones as [d͡zʱ, sʰ].[5]
  • Prenasal aspirated sounds /ᵐpʰ, ⁿtʰ, ᵑkʰ/ can have allophones as prenasal-devoiced plosives [ᵐb̥ʰ, ⁿd̥ʰ, ᵑɡ̊ʰ].[6]
Click consonants
Dental Post-
alveolar
Lateral
Voiceless plain ᵏǀ ᵏǃ ᵏǁ
aspirated ᵏǃʰ ᵏǁʰ
nasalized ᵑǀ ᵑǃ ᵑǁ
Voiced plain ᶢǀ ᶢǃ ᶢǁ
nasalized ᵑǃᶢ

Vowels

[edit]
Front Central Back
Close i u
Mid e o
Open a

Alphabet

[edit]

While the mainstream Shona language excludes L, Q and X from its alphabet, Ndau orthography uses them as shown by the examples below:

  1. Mainstream Shona "Akatizira and the Ndau version Akafohla: 'L' is used in the digraph hl for the sound [ɬ].
  2. Mainstream Shona "kuridza tsamwa and the Ndau version kuxapa: 'X' is used for the click consonant [ᵏǁ].
  3. Mainstream Shona "Kurara and the Ndau version Kuqambaya: 'Q' is used for the click consonant [ᵏǃ].

These sounds have been acquired from neighboring Nguni languages.

Proverbs, fables, and songs

[edit]
C. Kamba Simango with a kalimba (mbira)

In 1922, C. Kamba Simango, a Vandau ethnographer, working together with Franz Boas, published a collection of 20 Ndau fables and 29 Ndau proverbs, accompanied by an English translation, in the Journal of American Folklore.[7] The following are some of the proverbs:

  • "Simba lo ngwena lili mumfula." ("The strength of the crocodile is in the water.") (#1)
  • "Chipanga achizivi vatendji." ("The knife does not know its owner; i.e. it cuts everyone, even its owner.") (#8)
  • "Hove djinotevela mulambo wadjo." ("Fish follow their river; i.e. people will support their own family or tribe.") (#24)
  • "Manthede a·novengana pakurga, napamfumfu anobesana." ("Baboons quarrel over food, but in danger help one another.") (#28)

Simango also provided the Ndau texts and translations that appear in Songs and Tales from the Dark Continent by Natalie Curtis Burlin, published in 1920.[8] The book contains 6 proverbs in Ndau and English with commentary[9] along with songs that include the Ndau lyrics, English translation, plus a transcription of the music.[10] There are ritual songs, including Mate'ka, "Song of the Rain Ceremony;"[11] Manthi'ki, "Spirit Song;"[12] Lum'bo Lgo Lu'do, "Love-Song;"[13] and Mafu've, "Dance of Girls,"[14] along with a selection of "Children's Songs,"[15] "Laboring Songs,"[16] and "Dance Songs,"[17] plus Kufa'mba, a mocking song[18] and Chili'lo, a lament.[19] There are also 2 songs in Ndau and in English included in the folktale, "How the Animals Dug Their Well,"[20] plus a song that is part of the "Legend of the Daughter and the Slave"[21] and a song that is part of the "Legend of the Sky-Maiden."[22] In an appendix, there is an interlinear word-for-word rendering of the Ndau proverbs and song lyrics into English.[23]

References

[edit]
  1. ^ Ndau at Ethnologue (18th ed., 2015) (subscription required)
  2. ^ Jouni Filip Maho, 2009. New Updated Guthrie List Online
  3. ^ "Constitution of Zimbabwe (final draft)" (PDF). Government of Zimbabwe. January 2013. Archived from the original (PDF) on 2 October 2013 – via Kubatana.net.
  4. ^ Mkanganwi, Kumbirai G. (1972). An outline of the morphology of substantives in Ndau, with a preliminary note on Ndau phonology.
  5. ^ Borland, Colin H. (1970). Eastern Shona: a comparative dialect study. University of Cape Town.
  6. ^ Sithole, Emmanuel (2017). From dialect to 'official' language: towards the intellectualisation of Ndau in Zimbabwe (PDF). Rhodes University.
  7. ^ Boas, Franz; Simango, C. Kamba (1922). "Tales and Proverbs of the Vandau of Portuguese South Africa." Journal of American Folklore. 35 (136): 151-204.
  8. ^ Burlin, Natalie Curtis; Simango, C. Kamba; Čele, Madikane (1920). Songs and Tales from the Dark Continent.
  9. ^ Burlin 1920, p. 14.
  10. ^ Burlin 1920, pp. 81-129.
  11. ^ Burlin 1920, pp. 20-23.
  12. ^ Burlin 1920, pp. 24-28.
  13. ^ Burlin 1920, pp. 28-29.
  14. ^ Burlin 1920, pp. 29-30.
  15. ^ Burlin 1920, pp. 30-31.
  16. ^ Burlin 1920, pp. 32-35.
  17. ^ Burlin 1920, pp. 35-39.
  18. ^ Burlin 1920, pp. 39-40.
  19. ^ Burlin 1920, pp. 41-43.
  20. ^ Burlin 1920, pp. 45-47.
  21. ^ Burlin 1920, pp. 49-51.
  22. ^ Burlin 1920, pp. 51-53.
  23. ^ Burlin 1920, pp. 153-164.
Ndau language test of Wikipedia at Wikimedia Incubator
  • v
  • t
  • e
Languages of Mozambique
Official language
  • Portuguese
Indigenous languages
  • Barwe
  • Chewa
  • Chichopi
  • Chitonga
  • Chuwabu
  • Dema
  • Gitonga
  • Kimwani
  • Koti
  • Kunda
  • Lomwe
  • Maindo
  • Makhuwa
  • Makonde
  • Makwe
  • Manyika
  • Nathembo
  • Ndau
  • Ngoni
  • Nsenga
  • Nyungwe
  • Phimbi
  • Ronga
  • Sena
  • Shona
  • Swahili
  • Swati
  • Tawara
  • Tewe
  • Tsonga
  • Tswa
  • Yao
Immigrant languages
  • English
  • Punjabi
  • Hindi
Sign languages
  • Mozambican Sign Language
  • v
  • t
  • e
Languages of Zimbabwe
Official languages
  • Zimbabwean English
  • Chewa
  • Chibarwe
  • Kalanga
  • Koisan
  • Nambya
  • Ndau
  • Ndebele
  • Shona
  • Sotho
  • Tonga
  • Tsonga
  • Tswana
  • Venda
  • Xhosa
  • Zimbabwe Sign
Unofficial languages
  • Kunda
  • Tswa
  • Lozi
Immigrant languages
  • French
  • Punjabi
  • Hindi
  • Chinese
  • Portuguese
  • v
  • t
  • e
Narrow Bantu languages (Zones N–S) (by Guthrie classification)
Zone N
N10
  • N11 Manda
  • N12 Ngoni
  • N13 Matengo
  • N14 Mpoto
  • N15 Tonga
  • [N101 Ndendeule
  • N102 Nindi
  • N121 Ngoni of Malawi
N20
  • N21 Tumbuka
  • [N201 Mwera of Mbamba Bay
N30
  • N31a Nyanja
  • N31b Cewa
  • N31c Manganja
N40
  • N41 Nsenga
  • N42 Kunda
  • N43 Nyungwe
  • N44 Sena
  • N45[44] Rue
  • N46[44] Podzo
  • [N441 Sena-Malawi
Zone P
P10
  • P11 Ndengereko
  • P12 Ruihi
  • P13 Matumbi
  • P14 Ngindo
  • P15 Mbunga
P20
  • P21 Yao
  • P22 Mwera
  • P23 Makonde
  • P24 Ndonde
  • P25 Mabiha
P30
  • P31 Makua
  • P32 Lomwe
  • P33 Ngulu
  • P34 Cuabo
  • [P311 Koti
  • P312 Sakati
  • P331 Lomwe of Malawi
  • P341 Moniga
Zone R
R10
  • R11 Umbundu
  • R12 Ndombe
  • R13 Nyaneka
  • R14 Khumbi
  • [R101 Kuvale
  • R102 Kwisi
  • R103 Mbali
R20
  • R21 Kwanyama
  • R22 Ndonga
  • R23 Kwambi
  • R24 Ngandyera
  • [R211 Kafima
  • R212 Evale
  • R213 Mbandja
  • R214 Mbalanhu
  • R215 Ndongwena
  • R216 Kwankwa
  • R217 Dombondola
  • R218 Esinga
  • R241 Kwaluudhi
  • R242 Kolonkadhi-Eunda
R30
  • R31 Herero
  • [R311 North-West Herero
  • R312 Botswana Herero
R40
  • R41 Yei
Zone S
S10
  • S11 Korekore
  • S12 Zezuru
  • S13a Manyika
  • S13b Tebe
  • S14 Karanga
  • S15 Ndau
  • S16 Kalanga
S20
  • S21 Venda
S30
  • S31a Tswana
  • S31b Kgatla
  • S31c Ngwatu
  • S31d[311] Khalaxadi
  • S32a Pedi
  • S32b Lobedu
  • S33 Sotho
  • [S301 Phalaborwa
  • S302 Kutswe
  • S303 Pai
  • S304 Pulana
S40
  • S41 Xhosa
  • S42 Zulu
  • S43 Swati
  • S44 (Northern) Ndebele
  • [S401 Old Mfengu
  • S402 Bhaca
  • S403 Hlubi
  • S404 Phuthi
  • S405 Nhlangwini
  • S406 Lala
  • S407 South Ndebele
  • S408 Sumayela Ndebele
S50
  • S51 Tswa
  • S52[53] Gwamba
  • S53 Tsonga
  • S54 Ronga
  • [S511 Hlengwe
S60
  • S61 Copi
  • S62 Tonga
  • [S611 Lenge
  • Italics indicate extinct languages.
  • Languages between parentheses are varieties of the language on their left.
  • The Guthrie classification is geographic and its groupings do not imply a relationship between the languages within them.
Narrow Bantu languages by Guthrie classification zone templates
Template:Narrow Bantu languages (Zones A–B)
Template:Narrow Bantu languages (Zones C–D)
Template:Narrow Bantu languages (Zones E–H)
Template:Narrow Bantu languages (Zones J–M)
Template:Narrow Bantu languages (Zones N–S)
Retrieved from "https://teknopedia.ac.id/w/index.php?title=Ndau_language&oldid=1337043425"
Categories:
  • Shona languages
  • Click languages
Hidden categories:
  • Pages containing links to subscription-only content
  • Language articles citing Ethnologue 18
  • Articles with short description
  • Short description is different from Wikidata
  • Language articles with old Ethnologue 18 speaker data
  • Articles needing additional references from November 2025
  • All articles needing additional references
  • Articles containing Ndau-language text
  • Articles containing Shona-language text
  • Pages with plain IPA

  • indonesia
  • Polski
  • العربية
  • Deutsch
  • English
  • Español
  • Français
  • Italiano
  • مصرى
  • Nederlands
  • 日本語
  • Português
  • Sinugboanong Binisaya
  • Svenska
  • Українська
  • Tiếng Việt
  • Winaray
  • 中文
  • Русский
Sunting pranala
url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url url
Pusat Layanan

UNIVERSITAS TEKNOKRAT INDONESIA | ASEAN's Best Private University
Jl. ZA. Pagar Alam No.9 -11, Labuhan Ratu, Kec. Kedaton, Kota Bandar Lampung, Lampung 35132
Phone: (0721) 702022
Email: pmb@teknokrat.ac.id